Alan adı seçimi: .com mu .com.tr mi, hangi isim?
Alan adı seçimi, sitenizin adresinden fazlasını belirler: e-posta, güven ve sahiplik de buna bağlıdır. Uzantıyı, ismi ve kaydın kimin adına yapılması gerektiğini anlatıyoruz.

Telefonda müşteriye adresinizi söylediğinizde, karşı taraf tek seferde doğru yazabiliyor mu? Alan adı seçimi bu küçük sınavla başlar. Adres uzunsa, tireli ya da yazımı karışıksa müşteri sizi aramaktan vazgeçmez ama arayışta bir adım kaybeder; yanlış harfle yazılan her adres de rakibinize ya da hiçbir yere gider.
Kısa cevap şöyle: Markanızı en doğru yansıtan, kısa ve kolay yazılan ismi seçin. Uzantı olarak Türkiye'de çalışan bir işletmeyseniz .com.tr de, .com da kullanılır; hangisi daha iyi diye tek bir kural yok. Ama kuralı olan başka bir şey var: alan adı mutlaka sizin adınıza, sizin yönetebileceğiniz hesapta kayıtlı olmalı.
Bu yazıda önce ismin nasıl seçileceğini, sonra uzantılar arasındaki farkı, ardından kaydın kimin adına yapılacağı ve yenileme gibi sıkıcı ama hayati ayrıntıları anlatıyorum.
İyi bir alan adı nasıl olmalı?
İyi alan adı, duyunca yazılabilen alan adıdır. Kısa olsun, ama kısaltma uğruna anlamı bozmayın. Okunuşu ile yazılışı aynı olsun. Örneğin bir Turgutlu çiçekçisi için "turgutluciceksepeti" gibi uzun bir ad yerine, markanın kendisini taşıyan bir ad daha kolay hatırlanır.
Marka adınızla alan adınız mümkün olduğunca aynı olsun. Müşteri sizi tabeladan, kartvizitten ya da bir arkadaşından duyar ve ilk işi arama kutusuna adı yazmaktır. Alan adı marka adından farklıysa müşteri sizi bulmakta zorlanır. Anahtar kelimeyle doldurulmuş adlara da güvenmeyin; "en-iyi-klima-servisi-manisa" tarzı adresler hem güven vermez hem de bugünkü arama sistemlerinde belirgin bir avantaj sağlamaz.
Tire ve rakam kullanmaktan kaçının. Telefonda "tire" ve "iki" demek gerektiren adresler sürekli yanlış anlaşılır. Türkçe karakterli alan adı kaydı teknik olarak mümkün olsa da pratikte sorun çıkarabilir; e-posta sistemleri, bazı bağlantı paylaşımları ve eski uygulamalar bu karakterleri düzgün işlemeyebilir. Bu yüzden ç, ğ, ı, ö, ş, ü harfleri yerine en yakın Latin harflerini kullanmak daha sağlam bir seçimdir. "Çakır Mobilya" ise "cakirmobilya" olur; müşteriler de bunu zaten bu şekilde yazar.
Adı seçmeden önce başka bir firmanın tescilli markasına benzemediğinden emin olun. Marka hakları ayrı ve karmaşık bir alandır; kesin bilgi için bir marka vekiline ya da hukukçuya danışın.
.com mu .com.tr mi: hangi uzantı daha uygun?
Uzantı, adresin son kısmıdır ve ziyaretçiye bir ipucu verir. .com.tr, Türkiye'de faaliyet gösteren ticari kuruluşlar için ayrılan uzantıdır ve bunu görenler işletmenin Türkiye'den olduğunu anlar. Kayıt sırasında istenen belgeler ve süreç .com'a göre daha fazladır, bu da bir miktar güven katar.
.com ise dünya genelinde tanınan uzantıdır. Yurt dışına satış yapıyorsanız, uluslararası bir marka kuruyorsanız ya da müşterileriniz uzantıyı aklında .com olarak tutuyorsa .com daha uygun olabilir. Türkiye'deki birçok kullanıcı adres yazarken doğrudan .com ekler; bu alışkanlık .com'un bir avantajıdır.
İdeal durum, mümkünse ikisini birlikte almaktır. Biri ana adres olur, diğeri ana adrese yönlendirilir. Böylece müşteri hangisini yazarsa yazsın size ulaşır ve başkası aynı adı farklı uzantıyla alıp müşterilerinizi şaşırtamaz. Bütçeniz buna izin vermiyorsa birini seçin ve onu tutarlı şekilde kullanın.
Yeni çıkan ve ilgi çekici duran uzantılar da var, ama bunlar genelde alışkanlık gelmediği için hatırlanmaz. Esnafın günlük işinde .com ya da .com.tr ile gitmek hâlâ en güvenli yoldur.
Adı kesinleştirmeden önce küçük bir deneme yapın. Üç dört kişiye adresi sesli söyleyin ve yazmalarını isteyin. Sonra sosyal medya hesap adlarının da aynı ya da yakın olup olmadığına bakın; Instagram ve Google profilinde kullandığınız ad ile alan adı birbirine yakınsa müşteri sizi her mecrada daha kolay tanır. Örneğin Alaşehir'de bir bağ evi işletmesi, alan adını, sosyal medya hesabını ve tabela adını aynı ad üzerinde birleştirirse, bir mecradan gelen kişi diğerinde de aynı markayı görür. Arama motorları uzantıya göre ayrım yapmaz; asıl önemli olan sitenin içeriği ve kalitesidir.
Alan adı kimin adına kayıtlı olmalı?
Alan adı sahipliği, çoğu işletmenin gözünden kaçan ve sonradan büyük sorun çıkaran konudur. Alan adı kaydında bir sahip bilgisi vardır ve asıl yetki bu kişiye ya da kuruma aittir. Siteyi hazırlayan ajansın ya da tanıdık bir kişinin kendi adına aldığı alan adı, siz isteseniz de istemeseniz de hukuken ve teknik olarak onun elindedir.
Bu durum ajanslara karşı bir şüphe değil, basit bir düzen meselesidir. Bir apartman dairesinin tapusunu kiracı adına çıkarmazsınız; alan adı da işletmenizin dijital tapusudur. Sözleşmenizde alan adının kimde olacağı yazıyorsa iyi; yazmıyorsa teklif aşamasında sorun ve yazılı cevap isteyin.
Hayalî bir örnek: Salihli'de bir işletme, siteyi hazırlayan kişiye alan adını da aldırır. Üç yıl sonra iş ilişkisi biter, kişiye ulaşılamaz ve yenileme zamanı gelir. Alan adı kullanıcı hesabı onun e-postasına bağlıdır; işletme sahibi adresini ve bu adresle çalışan e-postalarını kaybetme riskiyle karşı karşıya kalır. Aynı sorun, ajans adına alınan alan adlarında da yaşanabilir. Dürüst ajanslar alan adını müşteri adına alır; siz de bunu sorun.
Alan adınızı kendi adınıza ya da şirketinizin adına kaydettirin, yönetim hesabının e-posta adresi sizin kontrol ettiğiniz bir adres olsun. Hesabın şifresini ve kayıt sahibinin bilgilerini güvenli bir yere not edin. Şirket adına alınıyorsa kayıt bilgilerinde şirket unvanı ve vergi bilgileri güncel olmalı.
Bir ajansla çalışıyorsanız onu da hesaba ortak edebilirsiniz; ama hesabın sahibi siz olun, ajansın yetkisi yönetim ekranında bir yetkili kullanıcı olarak tanımlansın. İş ilişkisi biterse yetkiyi kaldırmanız yeter.
Yenileme, kurumsal e-posta ve gizlilik nasıl işler?
Alan adı bir kez alınıp unutulan bir şey değil; yıllık olarak yenilenir. Yenileme tarihi kaçarsa adres düşer ve başkası alabilir. Bu da sitenizin ve e-postalarınızın bir gün içinde çalışmaz hale gelmesi demektir. Otomatik yenilemeyi açın, yenileme hatırlatma e-postalarının doğru adrese gittiğinden emin olun ve ödeme kartının son kullanma tarihini takip edin. Takvime yenileme tarihinden bir ay önceye hatırlatma koymak kolay ve ucuz bir sigortadır.
Alan adı, kurumsal e-postanın da temelidir. info@isletmeniz.com.tr gibi bir adres, ücretsiz bir e-posta adresine göre çok daha ciddi görünür. Alan adını yenilemeyi unutursanız e-postalar da durur; bu yüzden yenileme tarihi yalnız site için değil, iş yazışmalarınız için de önem taşır.
Kayıt sahibinin kişisel bilgilerinin herkese açık görünmesini istemiyorsanız, birçok kayıt firması bilgi gizleme seçeneği sunar. Bu seçenek, adres ve telefon gibi bilgilerin herkese açık sorgulamada görünmesini engeller. Kayıt firmasının kuralları farklılık gösterebilir, bu yüzden seçerken sorun. Alan adınızın kayıt belgesini ve hesap bilgilerini düzenli olarak kontrol edin.
Sık yapılan hatalar
Alan adıyla ilgili hatalar genelde ilk bir saatte yapılır ve yıllarca yaşatır.
- Alan adını ajansın, çalışanın ya da tanıdığın adına kaydettirmek.
- Yönetim hesabının e-posta adresini kişisel ya da eski bir hesaba bağlamak.
- Yenileme tarihini takip etmemek ve otomatik yenilemeyi kapalı bırakmak.
- Çok uzun, tireli ya da yazımı belirsiz bir ad seçmek.
- Başka bir markaya çok benzeyen ad seçip sonradan sorun yaşamak.
- Marka adı ile alan adının birbirinden farklı olması.
- Yalnız tek uzantıyı alıp benzer adresleri başkasına bırakmak.
Kontrol listesi
Alan adınızı almadan önce şu maddelere bakın.
- Adı telefonda söylediğimde karşı taraf tek seferde yazabiliyor mu?
- Marka adımla alan adım aynı ya da çok yakın mı?
- Tire, rakam ve Türkçe karakter kullanmadım mı?
- .com ve .com.tr arasında bilinçli bir seçim yaptım mı?
- Benzer yazımlı adresleri de almayı düşündüm mü?
- Alan adı benim ya da şirketimin adına mı kayıtlı?
- Yönetim hesabının e-postası bana ait ve erişebildiğim bir adres mi?
- Otomatik yenileme açık mı, yenileme tarihi takvimimde mi?
- Başka bir markayla çakışıp çakışmadığını kontrol ettim mi?
Ne zaman uzman desteği almalısınız?
Tek bir işletme, tek bir marka ve basit bir isim söz konusuysa alan adını kendiniz alabilirsiniz. Güvendiğiniz bir kayıt firmasında, kendi bilgilerinizle hesap açın ve işlemi kendiniz yapın. Bu yarım saatlik bir iştir ve sahiplik sizde kalır.
Daha önce başka biri adına alınmış bir alan adını devralmak, yurt dışındaki bir kayıt firmasından taşımak, aynı marka için birden çok uzantıyı yönetmek ya da marka hakkı çakışması şüphesi yaşıyorsanız destek almak mantıklıdır. Alan adı devri ve marka konusu teknik olduğu kadar hukuki bir alandır; kesin bilgi için bir hukukçuya danışın.
Turgutlu ve Manisa çevresinde alan adı, site ve e-posta kurulumunu birlikte yapmak isterseniz Yulee ekibine teklif formundan ulaşabilirsiniz.
Let us hear about your situation and map out the right path for you, free of charge.
